Αναστηλώνοντας την Γέφυρα της Πλάκας

Το επόμενο καλοκαίρι θα στεφανώνει ξανά τον Άραχθο ποταμό 

 Όταν η γέφυρα της Πλάκας, από την ορμή του Άραχθου ποταμού και την ελλιπή της συντήρηση, «γκρέμισε» τον χειμώνα του 2015, οι περισσότεροι ήμασταν επιφυλακτικοί- ή και κακόπιστοι- όσον αφορά την αναστήλωση που αμέσως εξαγγέλθηκε. 




Ακούστηκε σαν ένα μεγαλεπήβολο εγχείρημα, ειδικά στο ελληνικό κοινωνικοπολιτικό περιβάλλον με τις γνωστές παθογένειες και την οικονομική κρίση «κερασάκι στην τούρτα».

 Αν γινόταν πραγματικότητα, στα δύσβατα, παραμελημένα κιόλας Τζουμέρκα, θα συντελούνταν το μεγαλύτερο πρότζεκτ αναστήλωσης πέτρινου γεφυριού στον κόσμο.

Εύκολο να δυσπιστήσει κανείς. Κι όμως, με το Ε.Μ.Π. να έχει υποστηρίξει έμπρακτα την προσπάθεια από την πρώτη κιόλας στιγμή της καταστροφής (εκπονώντας την προμελέτη του έργου) και την χρηματοδότηση (και εποπτεία) της Πολιτείας, δύο ελληνικές εταιρείες (ΝΗΡΙΚΟΣ ΤΕΧΝΙΚΗ Α.Ε. και ΑΦΟΙ ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΙ Ο.Ε.) κτίζουν ξανά το Γεφύρι της Πλάκας.

Ο αρχιτέκτονας Χρήστος Ηλιόπουλος μοιράζει τον χρόνο του μεταξύ Αθήνας και Τζουμέρκων. «Έχω νοικιάσει σπίτι στον οικισμό της Πλάκας και από το παράθυρό μου έχω θέα στο εργοτάξιο», μου λέει. «Όταν βλέπω τον μεγάλο γερανό να κινείται, ηρεμώ, καταλαβαίνω ότι δουλεύουν απρόσκοπτα».

 Μιλήσαμε για τους παλιούς πετράδες και τα μπουλούκια τους- και πως εν έτει 2019 συνδυάζονται αποτελεσματικά οι τεχνικές αυτών των ιδιοφυών (πρωτο)μαστόρων με τα data των δορυφόρων και τις ακτίνες λέιζερ. Για το πως τελικά στεριώνεις ένα πέτρινο γεφύρι σήμερα- ένα καινούργιο πέτρινο γεφύρι, αλλά απαράλλαχτο μ’ αυτό που έπεσε, στην ίδια θέση με ακρίβεια χιλιοστού.

 «Εδώ και σαράντα χρόνια αναλαμβάνουμε αναστηλωτικά, κυρίως, έργα: Μονή Οσίου Λουκά, Νέα Μονή στη Χίο, Μονή Δαφνίου, Μονή της Παναγίας Σκριπούς στον Ορχομενό, Στρατώνες Καποδίστρια στο Άργος, Κατακόμβες της Μήλου». «Λίγες ελληνικές εταιρείες ασχολούνται με αναστηλώσεις αυτού του μεγέθους και, άρα, μπορούσαν να αναλάβουν ένα τέτοιο έργο.

Μάλιστα, συγκεκριμένα σε αναστήλωση γέφυρας, ούτε κι εμείς είχαμε εργαστεί στο παρελθόν. Κάνουμε, όμως, όλα αυτά τα χρόνια όλα τα επιμέρους τμήματα ενός τέτοιου έργου: μεγάλα καλούπια, καμάρες, υποστηλώσεις και στερεώσεις.

Το εργαλείο- πατέντα που καθοδηγεί τον κτίστη στη σωστή εφαρμογή των πετρών της καμάρας. 

Αυτή η εμπειρία μας δίνει τη δυνατότητα να επινοούμε διαρκώς πρωτότυπες λύσεις σε καινούργια πρότζεκτ». «Πατέντες εννοείτε;», τον ρωτάω. Γνέφει καταφατικά- και μου δείχνει ένα ξύλινο εργαλείο, με καμπούρα στη μια του πλευρά (όπως και το σχήμα της γέφυρας). «Είναι ευτελές στην κατασκευή του», μου λέει.

«Όμως, βοηθάει τον μάστορα, τον πετρά, στη λιθοποιϊα- να εφαρμόσει σωστά τις πέτρες στην καμπύλη της καμάρας». «Αυτή είναι η προσφορά και η υποχρέωση του αρχιτέκτονα εργοταξιάρχη, να δίνει εφικτές λύσεις τηρώντας επακριβώς τις προδιαγραφές της μελέτης.

Για να περάσει η μελέτη στο μυαλό και τα χέρια του τεχνίτη- γιατί τα δικά του χέρια θα βάλουν την κάθε πέτρα δίπλα ή μέσα στην άλλη- χρειάζεται μια ενδιάμεση καθοδήγηση: με οδηγίες επί τόπου, με σκιτσάκια, με αυτοσχέδια αλλά εξειδικευμένα εργαλεία».

- Στο χρονοδιάγραμμά σας έπρεπε να υπολογίσετε (και να αντιμετωπίσετε) και την φύση. Ο Άραχθος, όταν χειμωνιάσει, δύσκολα δουλεύεται..

 - Δεν είναι τόσο δύσκολο το ποτάμι, όσο οι θερμοκρασίες στα ορεινά εδώ. Κάτω από τους 5 βαθμούς Κελσίου, αρχίζει να επηρεάζεται το κονίαμα, «χαλάει» η ωρίμανσή του. Όταν πιάνουν αυτές οι θερμοκρασίες, αναγκαστικά σταματάμε κάθε εργασία.

 Αλέξης Γαγλίας
HuffPost Greece

huffingtonpost.gr/